Kürt Milli Platformu, temsil ve dil krizlerine çözüm arayan, şiddeti reddeden ve rasyonel siyaseti benimseyen yeni bir oluşum olarak dikkat çekiyor. Platform, konferans ve çalıştaylarla düşünsel bir inşa süreci başlatmayı hedefliyor.
Türkiye’de Kürt siyaseti uzun yıllar boyunca iki temel sorun etrafında şekillendi: Temsil krizi ve dil krizi. Temsil krizi, Kürt toplumunun tamamını kapsayabilecek ortak bir siyasal zeminin oluşamamasıydı. Dil krizi ise Kürt meselesinin sürekli olarak güvenlik, çatışma, öfke ve travma ekseninde konuşulmasıydı. Bu nedenle Kürt toplumunun içinden çıkan birçok yapı ya marjinalleşti ya da toplumun geniş kesimlerine hitap etme kapasitesini kaybetti.
Son dönemde ortaya çıkan Kürt Milli Platformu ise tam da bu tarihsel kırılmanın ortasında yeni bir arayışın adı olarak dikkat çekiyor. Platformun ortaya koyduğu çizgiye bakıldığında, klasik reaksiyoner siyaset dilinden uzaklaşmaya çalışan; şiddeti, keskin kutuplaşmayı ve ideolojik fanatizmi dışlayan daha aklı selim bir siyasal yaklaşım görülüyor.
Burada dikkat çeken en önemli nokta, platformun kendisini yalnızca bir “itiraz hareketi” olarak görmüyor aksine bir “inşa hareketi” olarak tarif etmeye çalışıyor. Çünkü artık Kürt toplumunda yeni bir sosyoloji doğuyor.
Bu yeni sosyoloji yalnızca mağduriyet anlatıları üzerinden kendisini kurmuyor. Elbette tarihsel acılar, inkâr politikaları ve toplumsal travmalar hâlâ canlılığını koruyor. Ancak yeni kuşak Kürtler, siyasal dili geçmişin yaraları üzerinden üretmenin yetersiz olduğunu görüyor. Bunun yerine dünyayı okuyabilen, küresel dengeleri takip eden, demokratik siyasetin imkanlarını gören ve geleceğe dair stratejik akıl geliştirmeye çalışan yeni bir yaklaşım öne çıkıyor. Kürt Milli Platformu’nun dikkat çekici yönlerinden biri de tam olarak burada ortaya çıkıyor.
Platform hareketin ilk adımlarını konferanslar, çalıştaylar ve düşünsel buluşmalar oluşturacak. Bu tercih aslında platformun karakterine dair önemli ipuçları veriyor. Çünkü hareket, toplumsal zemini sloganlar ve ajitasyondan öte fikirlerle kurmaya çalışıyor. Özellikle temele aldıkları “Kürtlerde Temsiliyet Krizi” meselesi oldukça kritik.
Bugün Kürt toplumunda zihinsel parçalanmışlık da yaşanıyor. Farklı ideolojik kümeler, farklı bölgesel aidiyetler, farklı siyasal refleksler ve farklı öncelikler Kürt toplumunun ortak bir siyasal akıl üretmesini zorlaştırıyor. Kürt Milli Platformu ise tam bu noktada ideolojileri mutlaklaştırmadan, farklı düşüncelerin bir arada yaşayabileceği erdemli bir ortaklık zemini arıyor. Bu yaklaşım Türkiye’de alışılmış Kürt siyasal reflekslerinden belirgin biçimde ayrışıyor.
Çünkü uzun yıllar boyunca Kürt siyasetinde sertlik, öfke ve reaksiyon çoğu zaman “güçlü duruş” olarak algılandı. Oysa bugün ortaya çıkan yeni çizgi, soğukkanlılığın da bir siyasal güç olduğunu savunuyor. Bu nedenle platformun kullandığı dilde dikkat çekici bir sakinlik görülüyor. Daha az slogan, daha fazla düşünce; daha az reaksiyon, daha fazla strateji; daha az romantizm, daha fazla gerçeklik arayışı öne çıkıyor.
Bu durum Türkiye siyaseti açısından da önemli bir dönüşüme işaret ediyor. Çünkü bölgede yaşanan gelişmeler, Ortadoğu’daki kırılmalar, yeni güç mücadeleleri ve değişen diplomatik dengeler artık daha rasyonel siyasal akılları zorunlu hale getiriyor. Eski ezberlerle hareket eden yapılar giderek toplumsal karşılık üretmekte zorlanıyor. Yeni dönemde toplumlar ekonomi, diplomasi, temsil, kültür, hukuk ve demokratik meşruiyet konusunda somut perspektif geliştirebilen hareketleri önemsiyor. Kürt Milli Platformu’nun dikkat çektiği alanlardan biri de tam olarak bu meşruiyet zemini.
Platformun temel yaklaşımı incelendiğinde, Kürt meselesini uluslararası güç mücadelelerinin ham maddesi haline getiren dilden uzaklaşmaya çalıştığı görülüyor. Bunun yerine daha yerli, daha toplumsal ve daha demokratik bir siyasal merkez arayışı dikkat çekiyor. Bu nedenle platform kendisini bir “gerilim merkezi” olarak görmüyor bir “toplumsal denge merkezi” olarak konumlandırmaya çalışıyor.
Belki de bu nedenle hareketin en önemli iddiası şu: Kürt toplumunun yeniden birbirini dinleyebilmesi. Çünkü uzun süredir Kürt siyaseti içerisinde farklı düşünen herkes kolayca ya ihanetle ya da düşmanlıkla suçlanabiliyordu. Bu ise ortak düşünce üretimini zayıflatıyordu. Kürt Milli Platformu ise farklılıkları yok etmeyerek ortak zeminde buluşturmaya çalışan bir yaklaşım geliştirmeye çalışıyor.
Bu durum özellikle şehirli, eğitimli ve yeni kuşak Kürtler arasında dikkat çekici bir karşılık buluyor. Çünkü bugün ortaya çıkan yeni Kürt profili gelecek eksenli düşünüyor. Genç kuşaklar “neye karşı olduklarını” değil, “neyi kurmak istediklerini” de konuşuyor. Demokrasi, temsil, kurumsallaşma, entelektüel üretim, medya dili ve toplumsal saygınlık gibi meseleler yeni dönemin merkezine yerleşiyor.
Bu nedenle Kürt Milli Platformu’nun konferanslarla başlamayı tercih etmesi sembolik açıdan oldukça önemli. Bu tercih, marjinalliğin değil düşüncenin; öfkenin değil aklın; şiddetin değil toplumsal meşruiyetin öne çıkarıldığı yeni bir siyasal arayışın işaretidir.
Elbette platformun önünde ciddi sınamalar olacak. Türkiye’de kutuplaşmanın derinliği, Kürt siyaseti içerisindeki parçalanmışlık, bölgesel krizler ve dış müdahaleler böyle bir çizginin önünü zorlaştırabilir. Ancak buna rağmen ortaya çıkan bu yeni siyasal dil, son yıllarda Kürt toplumunda büyüyen değişim arzusunu anlamak açısından dikkatle takip edilmeyi hak ediyor.
Çünkü görünen o ki artık yalnızca geçmişin yükünü taşımaktan öte geleceğin imkanlarını da konuşan yeni bir Kürt siyasal aklı doğuyor.
YAKUP EMRAH