
Pentagon, geleceğin savaşlarına dair önemli bir tercihini daha netleştirdi. ABD Savunma Bakanlığı'nın tek yönlü saldırı dronları için tercih ettiği mühimmatlar açıklandı. İlk bakışta teknik bir tedarik haberi gibi görünen bu gelişme, aslında modern savaşın temel mantığının değiştiğini gösteriyor: Pahalı ve az sayıdaki yüksek teknoloji silahlar yerine, ucuz, seri üretilebilir ve kitlesel olarak kullanılabilen ölümcül sistemler ön plana çıkıyor.
Military Times'ın aktardığına göre Pentagon'un "Drone Dominance" programı kapsamında yürütülen " Ölümcülük Ödülü" yarışmasında beş mühimmat üreticisi "tercih edilen sağlayıcı" statüsüne alındı. Amaç, küçük ve düşük maliyetli kamikaze dronlara kolayca entegre edilebilecek savaş başlıklarını hızla ölçeklendirmek ve Amerikan ordusunun kullanımına sunmak. Bu adım, ABD'nin son yıllardaki savunma anlayışında yaşanan zihinsel dönüşümün yeni bir halkası niteliğinde.
İran'ın Öğrettiği Ders
Bu dönüşümün arkasında üç savaş sahası bulunuyor: Ukrayna, Kızıldeniz ve İran.
Rusya-Ukrayna savaşı, binlerce dolarlık FPV dronların milyonlarca dolarlık tankları imha edebildiğini gösterdi. Yemen'deki Husilerin İran yapımı Shahed tipi dronlarla ticaret yollarını tehdit etmesi, Batı donanmalarını ekonomik açıdan sürdürülemez bir savunma denklemine sürükledi. Maliyeti birkaç on bin dolar olan bir kamikaze İHA'yı düşürmek için milyonlarca dolarlık Patriot veya SM-6 füzeleri kullanmak zorunda kalındı.
ABD açısından asıl kırılma ise İran operasyonlarında yaşandı. Pentagon, tarihinde ilk kez LUCAS adlı düşük maliyetli tek yönlü saldırı dronlarını gerçek savaşta kullandı. İran'ın Shahed-136 sistemlerinden ilham alınarak geliştirilen bu platformların her biri yaklaşık 35 bin dolar maliyetle üretilebiliyor.
Bir dönem İran'ın "fakirlerin füzesi" olarak küçümsenen Shahed konsepti, bugün Pentagon'un bizzat kopyaladığı bir savaş modeline dönüşmüş durumda.
Savaşın Demokratikleşmesi mi?
Soğuk Savaş boyunca üstünlük; uçak gemileri, stratejik bombardıman uçakları ve gelişmiş savaş uçaklarıyla ölçülüyordu. Bugün ise denkleme yeni bir unsur eklendi: Nicelik.
Artık mesele yüzlerce hatta binlerce ucuz platformu aynı anda sahaya sürebilmek.
Pentagon'un tercih ettiği mühimmatların temel özelliği de burada yatıyor. Hafif olacaklar, farklı dronlara takılabilecekler, seri üretilebilecekler ve gerektiğinde sürü halinde kullanılabilecekler. Bir başka ifadeyle ABD ordusu, "bir F-35 kaybetme korkusuyla savaşma" döneminden "binlerce ucuz sistemi feda ederek sonuç alma" dönemine geçiyor.
Bu anlayış, savunma sanayisinin ekonomik yapısını da değiştiriyor.
Lockheed Martin, Boeing veya RTX gibi dev şirketlerin milyonlarca dolarlık platformları önemini korurken; SpektreWorks gibi küçük girişimler ve mühimmat geliştiren yeni teknoloji firmaları savaş ekonomisinin yeni yıldızları hâline geliyor.
Yeni Silah Yarışı Başladı
Bu dönüşümün küresel sonuçları derin olabilir.
Birincisi, düşük maliyetli saldırı kapasitesi artık yalnızca büyük devletlerin tekelinde olmayacak. Orta ölçekli ülkeler de kısa sürede ciddi caydırıcılık oluşturabilecek.
İkincisi, hava savunma sistemleri büyük baskı altına girecek. Bir Patriot füzesinin maliyeti milyon dolarlarla ifade edilirken, onu tüketmek için gönderilen dronların maliyeti on binlerce dolarla sınırlı kalabiliyor.
Üçüncüsü, savunma sanayisinin kazananları değişecek. Yazılım geliştiricileri, küçük mühimmat üreticileri ve otonom sistem firmaları, geleneksel savunma devleri kadar stratejik hâle gelecek.
Son olarak savaşın psikolojisi değişecek. Pilotların yerini algoritmalar, kahramanlık hikâyelerinin yerini ise seri üretim kapasitesi alacak.
Pentagon'un açıkladığı tercih edilen mühimmat listesi bu nedenle sıradan bir tedarik haberi değil. Bu liste, geleceğin savaşlarının hangi mantıkla yürütüleceğine dair bir manifestoya benziyor. Bir zamanlar savaşın sembolü uçak gemileriydi.
Bugün ise birkaç kişinin taşıyabileceği çantalardan çıkan, binlerce kilometre öteden hedef bulan ve geri dönmesi gerekmeyen küçük kamikaze dronlar, küresel güç dengelerini yeniden tanımlıyor.
Ve görünen o ki, 21. yüzyılın savaş tarihi yazıldığında, bu döneme "ucuz ölüm teknolojilerinin yükselişi" olarak ayrı bir başlık açılacak.