Kış aylarında sıkça tüketilen bitki çayları masum görünse de, bilinçsiz kullanım ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Zeynep Altın, “doğal olan zararsızdır” algısına karşı önemli uyarılarda bulundu.
Anadolu’nun kadim şifa geleneğinin vazgeçilmezlerinden olan bitki çayları, soğuk havalarda hem bedeni hem ruhu ısıtıyor. Ancak her bitki, her bünyede ve her dozda aynı etkiyi göstermiyor. İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Zeynep Altın, geleneksel alışkanlıkların bilimsel veriler ışığında değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
“Doğal olan zararsızdır” yanılgısı
Toplumda bitki çaylarının tamamen masum olduğu yönünde yaygın bir inanış bulunduğunu belirten Doç. Dr. Altın, bitkilerin de ilaçlar gibi aktif maddeler içerdiğini hatırlattı. “Bu maddeler karaciğer ve böbrekler tarafından metabolize edilir. Kontrolsüz ve uzun süreli kullanım, ciddi toksik etkilere yol açabilir” dedi.
Altın, özellikle yeşil çay ekstresi, sinameki ve aloe vera gibi bitkilerin bilinçsiz tüketimine bağlı karaciğer ve böbrek hasarı vakalarıyla klinikte sıkça karşılaştıklarını ifade etti.
Şeker ve yüksek ısı şifayı “yük”e dönüştürüyor
Bitki çaylarının asıl faydasının antioksidanlar ve polifenoller sayesinde ortaya çıktığını belirten Altın, yanlış tüketim alışkanlıklarının bu etkiyi ortadan kaldırabildiğine dikkat çekti:
Bal ve pekmez uyarısı: 40–45°C’nin üzerindeki sıcaklıklara eklenen bal veya pekmez, içerdikleri hassas enzimleri kaybeder ve sadece şeker yüküne dönüşür.
Bağışıklık yanılsaması: Rafine şeker eklenen çaylar, kan şekerinde ani dalgalanmalara yol açarak bağışıklık sistemini zayıflatabilir ve iyileşme süresini uzatabilir.
Doğru tüketim önerisi: Bitki çayları mümkünse şekersiz, tatlandırılacaksa ılık hale geldikten sonra çok az miktarda bal veya pekmezle tüketilmelidir.
“Doğru bitki, doğru kişi, doğru doz”
Doç. Dr. Altın, bitki çaylarının tamamen reddedilmesi gerekmediğini vurgulayarak, “Önemli olan doğru bitkinin, doğru kişide ve doğru dozda kullanılmasıdır” dedi. Özellikle kronik hastalığı olanlar, düzenli ilaç kullananlar, hamileler ve yaşlıların bitki çayı tüketmeden önce mutlaka hekime danışması gerektiğinin altını çizdi.
haberdeger.com Bağımsız • Yerli • Antiemperyalist