
ABD merkezli uluslararası ilişkiler dergisi Foreign Affairs, Andrew P. Miller'ın 16 Kasım 2026 tarihinde yayımlanan “İsrail Amerika'yı Neden Kaybediyor” başlıklı analizinde, ABD-İsrail ilişkilerindeki tarihsel değişimi ele aldı. Miller, İsrail'in Washington'daki geleneksel siyasi desteğini kaybetmeye başladığını ve iki ülke arasındaki ilişkilerin yeni bir döneme girdiğini savundu.
Analize göre, uzun yıllar boyunca ABD'nin İsrail'e sağladığı askeri, diplomatik ve siyasi destek, Amerikan dış politikasının en istikrarlı unsurlarından biri olarak kabul edildi. Ancak son yıllarda yaşanan gelişmeler, bu ilişkinin temel dayanaklarını aşındırdı. Özellikle Gazze'de yürütülen askeri operasyonlar, Batı Şeria'daki ilhak politikaları ve İran'la yaşanan savaş, Amerikan kamuoyunda İsrail'e yönelik eleştirilerin artmasına neden oldu.
Miller, ABD'nin İsrail'e tanıdığı ayrıcalıklı konumun artık sorgulandığını belirterek, Washington'un müttefikleriyle ilişkilerinde daha fazla koşul ve karşılıklılık arayışına gireceğini ileri sürdü.
Washington'da İsrail'e koşulsuz destek dönemi kapanıyor
Miller'ın değerlendirmesinde öne çıkan gelişmelerden biri, ABD Başkanı Donald Trump'ın 3 Kasım'da yapılan seçimlerin ardından İsrail'e yıllık yaklaşık 4 milyar dolar değerindeki yardımın yıl sonuna kadar durdurulacağını açıklaması oldu. Aynı seçimlerde Demokratların Temsilciler Meclisi ve Senato'da elde ettiği başarı da İsrail politikalarının Amerikan iç siyasetindeki etkisini gösteren önemli bir gelişme olarak değerlendirildi.
Yazara göre, Amerikan siyasetinde İsrail'e yönelik eleştiriler artık belirli siyasi çevrelerle sınırlı kalmıyor. Özellikle Demokrat siyasetçiler arasında İsrail hükümetinin askeri operasyonlarına ve Filistin politikasına yönelik itirazlar giderek daha görünür hale geliyor.
Miller, ABD ile İsrail arasındaki ilişkinin uzun yıllar boyunca diğer müttefiklik ilişkilerinden farklı bir statüye sahip olduğunu hatırlatıyor. Washington, İsrail'e askeri yardımların yanı sıra diplomatik alanda da geniş bir hareket alanı tanıdı. Ancak bu koşulsuz desteğin İsrail yönetiminin daha riskli politikalar izlemesini teşvik ettiği görüşünü dile getiriyor.
Gazze'de on binlerce insanın hayatını kaybetmesi, yeniden inşa ve barış sürecinin ilerleyememesi, Batı Şeria'daki ilhak girişimlerinin hız kazanması ve ABD'nin Orta Doğu'da giderek daha fazla tepki çeken bir savaşın içine sürüklenmesi, bu politikanın sonuçları arasında sıralanıyor.
Miller'a göre İsrail, 7 Ekim 2023 öncesine kıyasla daha güvenli bir ülke haline gelmediği gibi uluslararası alanda da daha fazla yalnızlaşmış durumda.
İran savaşı ve Netanyahu'nun Washington üzerindeki etkisi
Analizde ABD-İsrail ilişkilerindeki kırılmanın önemli nedenlerinden biri olarak İran savaşı gösteriliyor. Miller, Trump yönetiminin İran konusunda Netanyahu hükümetinin önceliklerine fazlasıyla yaklaştığını savunuyor.
Yazara göre Trump, Haziran 2025'te İran'a yönelik saldırılarda İsrail'le birlikte hareket etti. Şubat 2026'da başlayan daha kapsamlı savaş ise iki ülke arasında doğrudan ortak askeri operasyon niteliği kazandı. ABD, önceki başkanlar döneminde olduğu gibi İsrail'e bomba, füze ve savaş uçakları sağlamayı sürdürdü.
Ancak Miller, bu askeri işbirliğinin Amerikan çıkarları açısından ciddi soru işaretleri doğurduğunu belirtiyor. Netanyahu'nun Trump'ı İran'la yürütülen nükleer müzakerelerden vazgeçmeye ve savaşa katılmaya ikna ettiğini savunan yazar, savaşın hedeflerine ulaşamadığını ve enerji piyasalarında büyük sarsıntılara yol açtığını ifade ediyor.
Analizde dikkat çekilen bir diğer konu ise Trump ile Netanyahu'nun birbirlerinin ülkelerindeki siyasi süreçlere müdahil olmaları. İki liderin karşılıklı olarak siyasi adayları desteklemesi, Washington ile Tel Aviv arasındaki ilişkinin geleneksel diplomatik sınırları aşmaya başladığının göstergesi olarak sunuluyor.
Miller, bu durumun ABD'nin kendi dış politika önceliklerini belirleme kapasitesi açısından da sorun yarattığını düşünüyor.
İsrail için iki devletli çözüm ve politika değişikliği çağrısı
Andrew P. Miller, ABD-İsrail ilişkilerinde yeni bir dönemin kaçınılmaz olduğunu savunurken, İsrail'in bu değişime nasıl karşılık vereceğinin belirleyici olacağını ifade ediyor.
Yazara göre gelecekteki ilişkinin temelinde üç önemli ilke bulunacak: İsrail'in ABD ve uluslararası hukuka uygun hareket etmesi, iki ülkenin birbirlerinin iç siyasi süreçlerine müdahale etmemesi ve İsrail'in hedeflerinin Amerikan çıkarlarıyla çatıştığı durumlarda Washington'un desteğini sınırlandırması.
Miller, İsrail'de kurulacak yeni hükümetin ABD ile ilişkileri yeniden onarmak için önemli bir fırsata sahip olduğunu belirtiyor. Ancak bunun kolay olmayacağını da vurguluyor. Amerikan kamuoyunda İsrail'e yönelik eleştiriler artarken İsrail siyasetinin daha sağa kayması, iki ülke arasındaki siyasi mesafeyi büyüten temel çelişkilerden biri olarak gösteriliyor.
Bu nedenle İsrail'in genişlemeci politikalarını sınırlandırması, Filistinlilere yönelik yaklaşımını değiştirmesi ve uzun süredir siyasi gündemin gerisine itilen iki devletli çözüm seçeneğini yeniden gündeme alması gerektiği savunuluyor.
Miller'a göre İsrail'in ABD ile ilişkilerini yeniden güçlendirebilmesi için yeni Amerikan yönetiminin göreve başlayacağı 2029 yılından önce güven tesis edecek adımlar atması gerekiyor.
Analizin temel uyarısı ise oldukça açık: İsrail yönetimi Filistin politikası ve bölgesel stratejisinde köklü bir değişikliğe gitmediği takdirde, en önemli siyasi ve askeri destekçisi olan ABD'yi kalıcı biçimde kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabilir.