E-Nabız’ta gizli alarm: Karaciğer yağlanmasını bu oran ele veriyor
Karaciğer yağlanması, günümüzde obezite, diyabet ve metabolik sendromla birlikte yaygınlaşan ancak çoğu zaman belirti vermeden ilerleyen bir sağlık sorunu olarak öne çıkıyor. Uzmanlara göre, yurttaşların e‑Nabız sisteminde yer alan basit bir oran—ALT/AST—erken farkındalık için kritik bir ipucu sunuyor.
ALT/AST oranı karaciğerdeki sessiz süreci işaret edebiliyor
Karaciğer enzimleri olan ALT (alanin aminotransferaz) ve AST (aspartat aminotransferaz) arasındaki oran, özellikle non-alkolik yağlı karaciğer hastalığının (NAFLD) erken evrelerinde yol gösterici kabul ediliyor. ALT’nin AST’ye göre baskın olması ve oranın 1’in üzerine çıkması, yağlanmaya eşlik eden iltihaplanmanın (steatohepatit) başlangıcına işaret edebiliyor.
Bel çevresi ve metabolik riskler tabloyu ağırlaştırıyor
Bel çevresinde yağlanma, insülin direnci ve diyabet gibi faktörler karaciğer yağlanmasıyla yakından ilişkili. Dünya genelinde yetişkinlerin yaklaşık dörtte birinde görüldüğü tahmin edilen bu tablo, erken dönemde fark edilmezse fibrozis ve siroz gibi ciddi sonuçlara ilerleyebiliyor.
Oran yükseldikçe risk artıyor, yön değiştiğinde ise alarm çalıyor
Uzmanlara göre ALT/AST oranının 1,25–1,5 aralığına çıkması dikkat gerektiriyor. Hastalık ilerleyip fibrozis ya da siroz geliştiğinde ise oran tersine dönebiliyor; AST’nin ALT’yi geçmesi ileri evre uyarısı olarak değerlendiriliyor.
Erken müdahale ile tablo tersine çevrilebilir
Gastroenteroloji uzmanları, düzenli kan tahlili takibi, sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite ve kilo kontrolünün karaciğer yağlanmasını büyük ölçüde geri döndürebildiğini belirtiyor. Şüpheli durumlarda görüntüleme ve ileri tetkiklerle değerlendirme öneriliyor.
Son söz: Karaciğer yağlanması kader değil. e-Nabız’ta yer alan basit veriler doğru okunduğunda, erken farkındalıkla ciddi hastalıkların önüne geçmek mümkün. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekime başvurulmalıdır.
