Eğitim Düzeyi Haberleri - Son Dakika Eğitim Düzeyi Haber Güncel Gelişmeler

Doğurganlık alarm veriyor

Geçtiğimiz yıl Türkiye'de canlı doğan bebek sayısı 895 bin 374 olarak kayıtlara geçerken, bu bebeklerin yüzde 51,4'ünü erkek, yüzde 48,6'sını ise kız bebekler oluşturdu. Toplam doğurganlık hızında 9 yıllık düşüş Bir kadının 15-49 yaş grubu arasında sahip olabileceği ortalama çocuk sayısını ifade eden toplam doğurganlık hızı, 2001 yılında 2,38 seviyesindeyken 2014 yılından itibaren kesintisiz bir düşüşe geçti. 2025 yılı itibarıyla bu oran 1,42 çocuk seviyesine kadar geriledi. Söz konusu veri, doğurganlık hızının nüfusun yenilenme seviyesi olan 2,1 eşiğinin son 9 yıldır altında kaldığını ve bunun da nüfusun yaşlanma sürecini hızlandırdığını ortaya koymaktadır. İller bazında doğurganlık haritası Türkiye'de doğurganlık hızının 3 çocuk ve üzerinde olduğu tek il 3,15 çocuk oranıyla Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa'yı 2,53 ile Şırnak ve 2,23 ile Mardin takip etti. En düşük doğurganlık hızı ise 1,09 çocukla Bartın’da ölçüldü. Bartın'ı 1,1 çocukla İzmir, 1,11'er çocukla Eskişehir, Ankara ve Zonguldak izledi. Doğurganlık hızının 1,5'in altında olduğu il sayısı 2017 yılında sadece 4 iken, bu sayı 2025 yılında 59'a yükseldi. Eğitim, kentleşme ve anne yaşı verileri TÜİK verilerine göre eğitim düzeyi arttıkça doğurganlık hızı düşmektedir; ilkokul mezunu annelerde bu oran 2,51 çocuk iken, yükseköğretim mezunlarında 1,24'e gerilemektedir. Bölge yoğunluğuna göre kırsal alanlarda doğurganlık hızı 1,75 çocukken, nüfusun en yoğun olduğu büyük kentlerde 1,33'e düşmektedir. Ekonomik ve sosyal faktörlerin etkisiyle, 2001 yılında 26,7 olan annelerin ortalama yaşı 2025'te 29,4 seviyesine yükseldi. İlk doğumunu yapan annelerin ortalama yaşı ise 27,5 olarak gerçekleşti. Avrupa Birliği ile kıyaslama Avrupa Birliği üyesi 27 ülkenin ortalama doğurganlık hızı 1,34 çocuk olarak kaydedildi. AB ülkeleri içinde en yüksek hız 1,72 ile Bulgaristan’da, en düşük hız ise 1,01 ile Malta’da görülmektedir. 1,42 doğurganlık hızıyla Türkiye, bu kategoride AB üyesi ülkeler arasında 11. sırada bulunmaktadır. haberdeger.com Bağımsız • Yerli • Antiemperyalist

Kahve düşman mı dost mu: 460 bin kişiyle yapılan araştırma ezberi bozdu

Güne kahveyle başlayan milyonlarca yurttaşı yakından ilgilendiren dikkat çekici bir araştırma yayımlandı. Kahvenin uzun süredir tartışılan etkilerine dair yeni bulgular, alışılmış yargıları sorgulatacak nitelikte. Fudan Üniversitesi tarafından yürütülen ve Journal of Affective Disorders’da yayımlanan araştırmada, 460 binden fazla kişi yaklaşık 13 yıl boyunca takip edildi. Çalışmada kahve tüketimi ile stres, anksiyete ve depresyon arasındaki ilişki incelendi. İdeal doz şaşırtmadı ama etkisi dikkat çekti Araştırma sonuçlarına göre, günde 2 ila 3 fincan kahve tüketen kişilerin ruh hali bozukluklarına yakalanma riskinin en düşük seviyede olduğu tespit edildi. Bu miktarın altına düşüldüğünde koruyucu etkinin azaldığı, 5-6 fincan ve üzerine çıkıldığında ise risklerin yeniden arttığı görüldü. Bilim insanları, kahvenin “dozunda tüketildiğinde faydalı, aşırıya kaçıldığında zararlı” bir dengeye sahip olduğunu vurguladı. Kafein değil, kahvenin kendisi etkili olabilir Çalışmanın en çarpıcı bulgularından biri ise kahvenin etkisinin yalnızca kafeine bağlı olmaması oldu. Kafeinsiz kahve tüketen bireylerde de benzer olumlu sonuçlar gözlemlendi. Bu durum, kahvenin içerdiği anti-inflamatuar bileşenlerin ve biyolojik etkilerin ruh sağlığı üzerinde önemli rol oynayabileceğini gösterdi. Yaşam tarzından bağımsız sonuç Araştırmada yaş, egzersiz alışkanlıkları, eğitim düzeyi ve genetik faktörler gibi birçok değişken kontrol altına alındı. Ancak tüm bu farklılıklara rağmen, orta düzey kahve tüketiminin daha iyi ruh sağlığı ile ilişkili olduğu bulgusu değişmedi. Kesin sonuç değil ama güçlü bir işaret Uzmanlar, bu çalışmanın doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi kurmadığını özellikle vurguluyor. Ancak elde edilen veriler, kahve tüketimi ile zihinsel iyi oluş hali arasında güçlü bir bağlantı olabileceğine işaret ediyor. Türkiye toplumunda da yaygın olan kahve tüketimi alışkanlıklarının, bu tür bilimsel veriler ışığında yeniden değerlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor. haberdeger.com Bağımsız • Yerli • Antiemperyalist

İş arayan sayısı patladı: En büyük başvuru dalgası bu gruptan geldi

Türkiye İş Kurumu’nun 2025 yılı verilerine göre iş arayan yurttaş sayısı 2 milyon 331 bine ulaştı. 24 Mart 2026 tarihinde paylaşılan veriler, iş gücü piyasasında dikkat çeken bir yoğunluğu gözler önüne sererken, başvurularda erkeklerin kadınlara göre daha fazla olduğu belirlendi. Aynı dönemde İŞKUR aracılığıyla kamuya 13 bin 715, özel sektöre ise 1 milyon 464 bin 690 kişi yerleştirildi. İşe yerleştirme verilerinde de erkeklerin sayısının daha yüksek olduğu görüldü. Lise mezunları ilk sırada yer aldı Verilere göre işe yerleştirilenler arasında en büyük grubu lise mezunları oluşturdu. Lisans mezunları ise yaklaşık 135 bin kişi ile listenin alt sıralarında yer aldı. Bu durum, eğitim düzeyi ile istihdam arasındaki ilişkiye dair tartışmaları yeniden gündeme getirdi. En yoğun başvuru gençlerden geldi Yaş gruplarına bakıldığında, en fazla iş arayan kesimin 25-29 yaş aralığında olduğu görüldü. Bu grubu diğer yaş aralıkları takip ederken, 35-39 yaş grubunun daha düşük bir oranla listede yer aldığı belirtildi. Genç işsizlik konusunun, verilerle birlikte yeniden öne çıktığı değerlendiriliyor. En çok bu mesleklerde iş aranıyor İş arayanların meslek dağılımında satış elemanlarının ilk sırada yer aldığı tespit edildi. Bu grubu büro memurları, servis elemanları, konfeksiyon işçileri, turizm ve otelcilik çalışanları ile güvenlik görevlileri izledi. Bu tablo, hizmet ve perakende sektörlerinde yoğun bir iş arayışı olduğunu ortaya koydu. İşsizlik ödeneğine yoğun başvuru İŞKUR verilerine göre 2025 yılında 1 milyon 840 binin üzerinde kişi işsizlik ödeneği için başvuruda bulundu. Yıl sonunda yaklaşık 411 bin kişinin ödenek almaya devam ettiği bildirildi. Ortaya çıkan veriler, Türkiye’de iş gücü piyasasının dinamik yapısını ve istihdam alanındaki rekabetin boyutunu gözler önüne sererken, önümüzdeki dönemde istihdam politikalarının nasıl şekilleneceği merak konusu olmaya devam ediyor. haberdeger.com Bağımsız • Yerli • Antiemperyalist

85,5 yıllık rekor: Hong Kong’un uzun yaşam sırrı ne?

Çin’e bağlı özel idari bölge olan Hong Kong, yaklaşık 85,5 yıllık yaşam beklentisiyle dünyanın en uzun yaşam süresine sahip yerleri arasında gösteriliyor. Uzmanlar bu tabloyu tek bir faktörle açıklamak yerine sağlık sistemi, şehir planlaması, beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzının birleşimiyle değerlendiriyor. Bölgedeki beslenme kültürü büyük ölçüde Kanton mutfağına dayanıyor. Sebze, deniz ürünleri, pirinç ve etin dengeli şekilde tüketildiği bu mutfakta porsiyonların küçük, pişirme yöntemlerinin ise çoğunlukla buharda veya kısa süreli olduğu dikkat çekiyor. Hong Kong’da et tüketiminin görece yüksek olmasına rağmen işlenmiş gıda, şekerli içecek ve aşırı yağ tüketiminin sınırlı olması, araştırmalarda sık vurgulanan unsurlar arasında yer alıyor. Uzun yaşamın bir diğer belirleyicisi güçlü sağlık altyapısı olarak öne çıkıyor. Evrensel sağlık hizmetlerine erişimin yüksek olması, erken teşhis oranlarının artması ve yaşlı nüfusa yönelik bakım sistemlerinin yaygınlığı, kronik hastalıkların yönetimini kolaylaştırıyor. Kentte düzenli yürüyüş, toplu taşıma kullanımı ve yoğun şehir yaşamı nedeniyle fiziksel hareketin gündelik hayatın parçası olması da yaşam süresini etkileyen faktörlerden biri kabul ediliyor. Araştırmalar, Hong Kong’daki uzun ömrün yalnızca beslenme tercihiyle açıklanamayacağını gösteriyor. Düşük sigara kullanımı, sosyal bağların güçlü olması, eğitim düzeyi ve gelir artışı gibi sosyoekonomik unsurların da belirleyici olduğu ifade ediliyor. Uzmanlara göre bölge, “mavi bölgeler” tartışmalarının ötesinde, modern kent yaşamında uzun ömrün nasıl mümkün olabileceğine dair önemli bir örnek sunuyor. Sonuç olarak Hong Kong modeli, yüksek yaşam beklentisinin tek bir diyet ya da tek bir alışkanlıktan değil; dengeli beslenme, erişilebilir sağlık hizmetleri ve aktif şehir yaşamının birleşiminden doğduğunu ortaya koyuyor. haberdeger.com Bağımsız • Yerli • Antiemperyalist

#Eğitim Düzeyi

Doğurganlık alarm veriyor

Kahve düşman mı dost mu: 460 bin kişiyle yapılan araştırma ezberi bozdu

İş arayan sayısı patladı: En büyük başvuru dalgası bu gruptan geldi

85,5 yıllık rekor: Hong Kong’un uzun yaşam sırrı ne?