Ortadoğu’dan Mekke’ye uzanan yeni ticaret ve barış koridoru
Ortadoğu Kalkınma ve Barış Derneği Kurucu Genel Başkanı Muhittin Beyaz, Haber Değer’e konuştu. Beyaz, Türkiye’den Mekke’ye uzanacak “Ortak Miras, Ortak Gelecek Koridoru – Hac Yolu Projesi”nin hem bölgesel barış hem de ekonomik kalkınma açısından “yeni bir entegrasyon vizyonu” sunduğunu belirtti.
“Derneğimizi proje vizyonuyla kurduk”
Şanlıurfa doğumlu olan Muhittin Beyaz, siyaset bilimi yüksek lisans mezunu. Aynı zamanda OKV Uluslararası Altyapı Yatırım A.Ş.’nin yönetim kurulu başkanlığını da yürüten Beyaz, derneğin kuruluş motivasyonunu şöyle özetliyor:
“Ortadoğu Kalkınma ve Barış Derneği’ni klasik bir sivil toplum örgütü olarak değil, bir proje vizyonu olarak kurduk. Amacımız, Ortadoğu’daki devletlerle temasa geçip, hem barışı hem kalkınmayı birlikte geliştirecek çok katmanlı projeler üretmekti.”
“Ortak Miras, Ortak Gelecek Koridoru” projesi
Beyaz’ın aktardığına göre derneğin şu anda yürüttüğü en kapsamlı çalışma, “Ortak Miras, Ortak Gelecek Koridoru – Hac Yolu Projesi.”
Proje, adını hem kadim ticaret yollarından hem de dini ve kültürel ortaklıklardan alıyor.
“Proje, Ortadoğu’nun miras aldığı tarihsel hac yolundan ilham alıyor. Bu yol sadece inanç rotası değil; aynı zamanda ticaretin, kültürün ve medeniyetin ortak eksenidir. Biz de bu tarihsel hafızayı modern bir lojistik ve barış koridoruna dönüştürüyoruz.”
“İpek Yolu, Zengezur ve Süveyş Kanalı birleşiyor”
Projeyle hedeflenen, Ortadoğu güzergâhından geçen tüm ticari yolları birleştiren bütünleşik bir koridor oluşturmak.
Beyaz bu yapının, İpek Yolu, Zengezur Koridoru, Kalkınma Yolu, Baharat Yolu ve Süveyş Kanalı ile birleştiğini ifade ediyor:
“Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarını bir potada eritiyoruz. Doğudan gelen bir ürün Ortadoğu’da şekillenip Batı’ya dağıtılacak. Bu proje doğu-batı ticaretinde taraf olmayan bir Ortadoğu yaratma fırsatıdır.”
Üç kıta, üç stratejik üs
Projede üç büyük lojistik ve serbest ticaret üssü bulunuyor:
Basra Üssü: İran, Irak, Kuveyt ve Suudi Arabistan sınırında kurulacak. Asya ve Güney Asya ticaretini Ortadoğu’ya taşıyacak.
Akabe Üssü: Suudi Arabistan, Ürdün, İsrail ve Mısır’ı buluşturacak. Afrika ve Doğu Akdeniz ticaretinin birleşme noktası olacak.
İbrahim Üssü: Türkiye’nin güneydoğusunda kurulacak ve Türkiye, Suriye, Irak, İran ile Ermenistan’ın ortaklaşa geliştireceği bir serbest bölge olacak.
Bu üsler arasında engelsiz geçişi sağlayan vergi indirimi anlaşmaları ve lojistik koridorları planlanıyor.
“Bu üsler ticareti hızlandırırken sınırları da birleştirici hale getirecek. Sınırları bir engel değil, bir kavşak noktası olarak görüyoruz.”
“Ticaret barışın anahtarıdır”
Muhittin Beyaz’a göre proje sadece ekonomik değil, barışa hizmet eden bir girişim:
“Doğru ticaret iş birliğini, iş birliği barışı doğurur. Ortadoğu ülkeleri rekabet yerine ortak refahı hedeflediğinde bölgesel huzur sağlanır. Bu koridor, medeniyetlerin çatışmasını değil, kesişmesini sağlayacak.”
“Türkiye sürecin merkezinde”
Türkiye’nin kalkınma projeleri ve diplomatik açılımlarının Ortadoğu’da bir umut yarattığını belirten Beyaz,
Ankara’nın bölgesel barışa katkısının belirleyici olduğunu söylüyor:
“Türkiye’nin Körfez, Irak, Ürdün ve diğer ülkelerle geliştirdiği projeler, artık sadece ekonomik değil, barış odaklıdır. Bizim dernek olarak yapmak istediğimiz tam da bu: iç barışı ve dış barışı birlikte inşa eden bir Ortadoğu vizyonu.”
“Şanlıurfa’dan Mekke’ye uzanan barış hattı”
Proje güzergahı, Türkiye’nin Şanlıurfa kentinden başlıyor.
Batı hattı Suriye ve Ürdün üzerinden Akabe’ye ulaşıyor; doğu hattı ise Irak ve Kuveyt üzerinden Mekke’ye uzanıyor.
İki hat Suudi Arabistan’da birleşiyor ve karayolu, demiryolu ve denizyolu entegrasyonu sağlanıyor.
“Hac yolu hem manevi hem ekonomik bir güzergâhtır. Bu koridor, sadece hacıların değil; ticaretin, turizmin ve kültürel etkileşimin de yoludur.”
“Dijital altyapı da projeye entegre”
Proje sadece fiziki yollarla sınırlı değil.
Starlink üzerinden kesintisiz internet, yüksek hızlı tren hatları, modern limanlar ve yeşil enerji sistemleri ile desteklenen dijital bir ağ planlanıyor.
“Yeni dünya düzeni sadece yollarla değil, veriyle de örülüyor. Bizim projemiz hem ticari hem dijital bir entegrasyon modeli.”
“Ortadoğu artık taraf değil merkez olacak”
Beyaz, projenin nihai hedefini şöyle özetliyor:
“Doğu ile Batı arasında yaşanan ticaret savaşlarında Ortadoğu taraf değil merkez olmalıdır. Bu proje, bölgenin barışla kalkınmasının anahtarıdır. Ortadoğu halklarının refahını ve onurunu yeniden inşa etme zamanıdır.”
Tarihi yoldan modern barış koridoruna
“Ortak Miras, Ortak Gelecek Koridoru – Hac Yolu Projesi”, Ortadoğu’nun kadim yollarını yeniden canlandırarak ekonomik entegrasyonla barış inşasını hedefliyor. Türkiye’nin güneyinden başlayan bu yol, Mekke’ye uzanan bir barış ve kalkınma hattı olarak tanımlanıyor.
